مسقط، پایتخت عمان، امروز دوشنبه ۵ اکتبر ۲۰۲۶ میزبان مراسم روز جهانی اسکان بشر با شعار مسکن مناسب برای همه است. این رویداد با همکاری دولت عمان و برنامه اسکان بشر سازمان ملل متحد و با حضور آناکلودیا روسباخ، معاون دبیرکل سازمان ملل و مدیر اجرایی این نهاد، برگزار می‌شود و بر راهکارهای دسترسی به مسکن مناسب، به‌ویژه برای اقشار کم‌درآمد و آسیب‌پذیر تمرکز دارد. این مراسم هم‌زمان با آغاز اکتبر شهری (Urban October)، برنامه یک‌ماهه سازمان ملل در حوزه مسکن و توسعه پایدار شهرها، و ششمین دوره نمایشگاه و کنفرانس اکتبر شهری عمان برگزار شده است؛ رویداد امسال عمان نیز از ۵ تا ۸ اکتبر ادامه دارد و نمایندگانی از حدود ۵۰ کشور، مدیران، کارشناسان و فعالان حوزه مسکن و شهرسازی را گرد هم آورده است.
متن کامل پیام آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل متحد برای روز جهانی اسکان بشر ۲۰۲۶
مسکن مناسب پایه کرامت، امنیت و فرصت‌هاست. با این حال بیش از ۳ میلیارد نفر از این حق انسانی محروم هستند. بیش از ۱ میلیارد نفر در سکونتگاههای غیررسمی و زاغه‌ها زندگی می‌کنند و بسیاری دیگر بی‌خانمان یا آواره جنگ، بلایا و تغییرات اقلیمی هستند.
سرمایه‌گذاری در مسکن مناسب و تبدیل سکونتگاههای غیررسمی، فقر را کاهش می‌دهد، نابرابری را کم می‌کند، تاب‌آوری اقلیمی را تقویت می‌کند و جوامع صلح‌آمیز و فراگیر می‌سازد.
برای رسیدن به این هدف، اقدام هماهنگ در همه سطوح لازم است: دولت‌های ملی و محلی باید سیاست‌های جسورانه تدوین کنند، شراکت بسازند و تصمیم‌ها را بر اساس داده‌های قابل اعتماد بگیرند. همچنین باید معماری مالی بین‌المللی اصلاح شود تا تأمین مالی مناسب، قابل پیش‌بینی و مقرون‌به‌صرفه برای کشورهای در حال توسعه فراهم شود و بتوانند در مقیاس بزرگ در مسکن سرمایه‌گذاری کنند.در این روز جهانی اسکان بشر، مسکن را به‌عنوان یک کالای عمومی در نظر بگیریم و جهانی بسازیم که هر کسی جایی برای نامیدن خانه داشته باشد.
در کنار پیام دبیرکل که از بیش از ۳ میلیارد نفر محروم از حق مسکن مناسب سخن می‌گوید، اطلاعات رسمی منتشرشده برای مراسم جهانی مسقط برآورد می‌کند حدود ۲.۸ میلیارد نفر در جهان با اشکال مختلف نامناسب‌بودن مسکن مواجه‌اند. همچنین نزدیک به ۱.۱ میلیارد نفر در زاغه‌ها و سکونتگاههای غیررسمی زندگی می‌کنند. این آمار ابعاد بحرانی را نشان می‌دهد که موضوع مسکن را از یک مسئله ساختمانی به یکی از چالش‌های اصلی توسعه، کاهش فقر، تاب‌آوری اقلیمی و کیفیت زندگی تبدیل کرده است.
عمان چه چیزی به جهان نشان می‌دهد؟
برای عمان، میزبانی این رویداد فرصت مناسبی برای برگزاری یک مراسم بین المللی است. هم‌زمان با روز جهانی اسکان بشر، نمایشگاه Urban October نیز در مسقط برگزار می‌شود و پروژه‌های مسکن، شهرسازی و شهرهای آینده این کشور در معرض دید سرمایه‌گذاران و متخصصان بین‌المللی قرار گرفته‌اند.
براساس آمار اعلام‌شده از سوی وزارت مسکن و برنامه‌ریزی شهری عمان پیش از آغاز رویداد، فضای نمایشگاهی به بیش از ۱۹ هزار مترمربع می‌رسد و حدود ۲۰۰ غرفه، ۱۶۰ توسعه‌دهنده املاک و حدود ۱۰۰ سخنران داخلی و خارجی در برنامه‌ها مشارکت دارند.پروژه‌هایی مانند شهر سلطان هیثم و دیگر طرح‌های شهرهای آینده عمان نیز بخشی از برنامه معرفی ظرفیت‌های این کشور هستند. مسقط از این فرصت برای جذب سرمایه‌گذاری، انتقال تجربه و تقویت جایگاه خود در حوزه توسعه شهری پایدار استفاده می‌کند. این آمار بر اساس اعلام وزارت مسکن عمان پیش از آغاز رویداد است و ممکن است آمار نهایی مشارکت‌کنندگان پس از پایان نمایشگاه تغییر کند.
ایران هم همکاری با UN-Habitat را وارد مرحله تازه‌ای کرده است. طبق خبرهای رسمی منتشر شده چند روز ایران پیش گام تازه‌ای برای گسترش همکاری با برنامه اسکان بشر سازمان ملل برداشت. هیئتی رسمی از ایران در نایروبی با مدیران برنامه اسکان بشر سازمان ملل متحد و آناکلودیا روسباخ، مدیر اجرایی این نهاد، دیدار کرد و دو طرف بر تدوین نقشه راه جامع همکاری برای به‌روزرسانی تفاهم‌نامه سال ۲۰۰۶ توافق کردند. تأمین مسکن و زیرساخت‌های شهری، مقابله با فرونشست، خشکسالی و گردوغبار و بازنگری در ساختار دفتر اسکان بشر سازمان ملل در تهران از محورهای این همکاری است. همچنین مقدمات سفر رسمی روسباخ به تهران قرار است پیگیری شود.